Bilişim Nedir?

Bilişim; “bilişim bilimi” ve “bilgisayar bilimi” olarak da adlandırılır. Bilgi ve hesaplamanın kuramsal temellerini oluşturan en temel yapıdır.

Bu temellerin bilgisayar sistemlerinde uygulanabilmelerini sağlar. Bilgi teknolojilerinde pratik teknikleri araştıran yapısal bir bilim dalıdır. Her tür mekanik hesaplama ve bilgiyi inceleyip elektronik cihazlar yolu ile düzenli biçimde işleme bilimidir. Bilişimciler; bilgileri oluşturur, tanımlar ve bu elde edilen bilgilere dönüştürür. Daha sonra algoritmik süreçler icat ederler, kompleks sistemleri tasarlarlar, ve “soyutlamalar” formüle ederler.

Bilişim; temel olarak hesaplama ve bilginin teorik altyapısıdır. Bilgi ve hesaplamanın pratik tekniklerle uygulanması ve kurulumu ile ilgilenen bilim dalıdır. Bir diğer ifadeyle; bilginin, bilgisayar gibi teknolojik cihazlarla işlenmesi uygulanmasıdır. Bilgi işlemlerinde uygulanabilen soyut matematiksel yapılarla da ilgilenir. Kuramsal bilişim; matematiksel kuramlar üretir. Bilgisayar bilimi; ilgili nesneleri ve süreçleri çözümleyerek soyut matematiksel yapılara ve algoritmalara dönüştürür. Teknik bilişim ise soyut matematiksel yapıların aktarılması, depolanması ve otomatik olarak işlenmesi için matematiksel cihazları tasarlar. Matematik, fizik ve elektroteknik, bir mühendislik alanı olarak bilişimin köklerini oluşturur.

Bilişimin bir diğer açıklaması ise; bilişim, “bilgisayar merkezli bir bakış açısıyla bilgisayar sistemlerine odaklanan ve bilgiyi depolayan, işleyen ve iletişim kuran doğal ve suni sistemlerin yapısını, davranışını ve etkileşimlerini inceleyen, bilgi biliminde öğretim, insan-bilgisayar etkileşimi, bilgi sistemi analizi ve tasarımını içeren bir program, telekomünikasyon yapısı, bilgi mimarisi ve yönetimi”dir.

Bilişim Tarihi

Bilişim ve bilişim teknolojileri, 1960’lı yıllarda ortaya çıkmıştır. İlk olarak “veri işleme” şeklinde ortaya çıkan bilişim, daha sonra bilişim teknolojilerinin yaygınlaşması ile gelişmiştir. Ardından ağlar vasıtası ile bilgisayarlar arası veri paylaşımı dönemi başlamıştır. Geniş Alan Ağları (Wide Area Network – WAN) ve Bölgesel Alan Ağları (LAN), bilişimin yaygınlaşmasında çığır açmıştır.

Bilişimle ilgili bazı önemli tarihleri şu şekilde sıralayabiliriz;

  • 1956 yılında Alman bilgisayar bilimcisi Karl Steinbuch, bir gazetede yayınlanan “Bilişim: Otomatik Bilgi İşlem” başlıklı makalede ilk kez “bilişim” kelimesini kullandı.
  • Fransızca “bilişim” anlamındaki “informatique” kelimesi, ilk kez 1962 yılında Philippe Dreyfus tarafından kullanıldı.
  • 1960’lı yılların ortalarında Fransa’da bilişim alanında nitelikli bilgisayar uygulamaları başladı.
  • 1960’ların sonları ve 1970’lerin başlarına kadar bilişimle ilgili resmi bir eğitim programı yoktu.
  • 1975-1980’li yıllar arasında bilişim alanında önemli gelişmeler yaşandı.
  • 1980’li yıllarda dijital gelişim süreci yaşandı. Bu dönemde metin, ses ve görüntüler bilgisayar ortamında işlenmeye başlandı.
  • 1990’lı yıllarda başlayan bilişim de dönüşüm uygulamaları, 2010 yılına kadar yoğun bir şekilde devam etti.

Bilişim Teknolojisi Nedir?

Bilişim Teknolojisi kavramı; “veri işleme ve bununla ilgili iş alanları” şeklinde tanımlanabilir. Bilgisayar tabanlı bilişim sistemlerini içerir. Bilişim teknolojisi, 4 temel kategoride değerlendirilir; yazılım, hizmetler, donanım ve ekipmanlar… Bilgisayar donanımları, yazılımlar, bilişim tasarımları, bilişim uygulamalarının geliştirilmesi, yürütülmesi ve yönetilmesini konu alan süreçleri ele alır. Bilginin, yazılımlar ve bilgisayarlar aracılığı ile işlenmesi, dönüştürülmesi, saklanması, korunması, erişilmesi ve paylaşılması gibi süreçlere olanak sağlayan teknoloji alanıdır. Bilgisayar verileri yönetimi, ağ bağlantıları, veri tabanı, bilişim sistemleri yönetimi, bilgisayar donanımları ve yazılım tasarlanması gibi alanları da konu edinir.


[contact-form-7 id=”316″ title=”Home 1″]

Bilişim teknolojileri sayesinde bilgiler ve veriler, kısa sürede milyonlarca insana ulaştırılabilir. Bilgisayar ve iletişim araçları, bilişim teknolojisinin temellerini oluşturur. Yazılım ve donanımlar, bu teknolojilerin kullanılmasını olanak sağlayan köprülerdir. Aynı zamanda hayatı kolaylaştırarak zamanı iyi kullanmayı sağlayan teknolojilerdir. Bilgiye istenildiği zaman, herhangi bir mekanda anlık veya hızlı bir şekilde ulaşılmasına olanak sağlar. Ayrıca, her an bilgi üretilmesini sağlar.

Endüstri ve sanayinin yapılarını oluşturan bilişim teknolojileri, üretime katkı sağlayarak ülke ekonomilerini ayakta tutan en önemli faktörlerden biridir. Firmalar, bilişim teknolojileri sayesinde maliyetlerini düşürebilir, küresel rekabetlere cesaret edebilir. Bilgisayar, televizyon, radyo, internet, mobil telefonlar, tabletler, elektronik postalar bilişim teknolojilerinin birer aracıdır.

Bilişim teknolojileri, şu temeller üzerinde gelişmiştir;

  • Enformasyon
  • Kuantum mekaniği
  • Moleküler biyoloji
  • Oşinografi
  • Ekoloji
  • Uzay bilimleri

Bilişim teknolojisi, bilgisayar dışında birçok alet, cihaz ve ekipmanı da kapsar. Bunlarda bazıları şunlardır; hesap makineleri, izole kablolar, elektronik tüpler, televizyon ve radyo vericileri, telefon ve telgraf hatları, ses ve video kayıt cihazları, faks, ölçme, kontrol ve test cihazları, elektronik makineler ve aletler, bilgisayar ekipmanları, telekomünikasyon sistemleri, vs…

Bilişim Uygulamaları

Bilişimle ilgili bazı terimler ve uygulamalar vardır buyurun bir göz atalım.

  • İnternet Bilişimi: İnternet tabanlı bilgi sistemlerinin ardındaki teknolojilerin denenmesi, problemlerin internet tabanlı çözümlere göre çözülmesi uygulamalarıdır.
  • Veri Madenciliği ve Bilgi Analizi: Karmaşık verilerin toplanması, analizi ve görselleştirilmesi ile zorlu veri analizi sorunlarına karşı teorik araştırma ve işletme uygulamalarıdır.
  • Hayat Bilgisi Bilişimi: Bilim insanlarının organizmaların ve ekosistemlerin temel bileşenlerini belirlemede büyük ilerleme kaydetmesine yardımcı olan suni bilgi sistemlerini inceler.
  • Sosyal Bilişim: Bilişimdeki gelişmeler, sosyal etkileşimin kalıplarını inceleme, tanıtım uygulamaları gibi sistemlerle ilgilenir. Sosyal yazılım uygulamalarını hazırlar ve inceler.
  • Veri Bilimi: Bilgi veya bilgi elde etmek için çalışan, disiplinler arası ortaya çıkan bir alandır. Bilgi bilimi, bilgisayar bilimi, istatistik, tasarım ve sosyal bilim gibi alanları birleştirir.
  • İnsan-Bilgisayar Etkileşimi: Bilgi ve hesaplamayı yararlı, kullanışlı ve herkes için erişilebilir kılmaya çabalamaktadır. Teknik becerileri ve uzmanlığı daha geniş bir perspektifle birleştirmeyi sağlar.
  • Bilgi Mimarisi: Başarılı web sitelerinin, yazılımların, intranetlerin ve çevrimiçi toplulukların gelişiminde önemli bir bileşendir. Temel bilgileri mantıklı ve sezgisel bir şekilde yapılandırarak insanların kullanabileceği bilgileri sağlar.
  • Bilgi Güvencesi ve Siber Güvenlik: Güvenli sistemler oluşturma ve yönetme uygulamasıdır. Kamu ve özel kuruluşlar, büyük ve küçük kuruluşlar için önemlidir.

Bilişim Alanları

Bilişimin ilgilendiği alanlar şunlardır;

  • Kuramsal bilişim
  • Hesaplama kuramı
  • Bilgi ve kodlama kuramı
  • Algoritmalar ve veri yapıları
  • Programlama dili kuramı
  • Biçimsel yöntemler
  • Koşut zamanlı, paralel ve dağıtık sistemler
  • Veri tabanları ve bilgi erişimi
  • Uygulamalı bilişim
  • Yapay zekâ
  • Bilgisayar mimarisi ve mühendisliği
  • Bilgisayar grafikleri ve görselleştirme
  • Bilgisayar güvenliği ve kriptografi
  • Hesaplamalı bilim
  • Bilgi bilimi
  • Yazılım mühendisliği


[contact-form-7 id=”316″ title=”Home 1″]

Bir cevap yazın